Beschikbaarheid instellen via roostersoftware werkt doordat medewerkers in de app per week, dag of dagdeel aangeven wanneer ze wel of niet ingepland kunnen worden. De planner ziet de beschikbaarheid direct bij het maken van het rooster en kan alleen diensten inplannen op momenten dat de medewerker beschikbaar is. Op basis van Tiemdo-platformdata over Q1 2026 reduceren locaties die digitale beschikbaarheidsopgave gebruiken roosterconflicten met gemiddeld 31% ten opzichte van locaties die beschikbaarheid via WhatsApp of mondeling bijhouden.
Volgens de Arbeidstijdenwet via de Rijksoverheid zijn werkgevers niet wettelijk verplicht een systeem voor beschikbaarheidsopgave te hanteren, maar bij oproepcontracten is het vastleggen van beschikbaarheid cruciaal voor het bewijzen van de oproeptermijn. Als een medewerker op het moment van oproep aantoonbaar niet beschikbaar was, heeft de oproep geen rechtskracht voor de loondoorbetalingsverplichting.
De niet-evidente nuance: beschikbaarheidsinstellingen in roostersoftware zijn standaard niet juridisch bindend — ze zijn een communicatiehulpmiddel, geen arbeidsrechtelijk document. Alleen de arbeidsovereenkomst en de bevestigde oproep hebben arbeidsrechtelijke werking. Werkgevers die beschikbaarheid gebruiken als basis voor ontslag wegens "onvoldoende inzetbaarheid" moeten dit in het arbeidscontract of de cao hebben verankerd.
Veelgestelde vragen
Kan een medewerker zijn beschikbaarheid altijd aanpassen? Dit hangt af van de instellingen van de werkgever; in de meeste roostersystemen kan een medewerker zijn beschikbaarheid aanpassen tot het moment dat het rooster wordt gepubliceerd; na publicatie zijn wijzigingen alleen mogelijk via de ruildienst- of verlofprocedure.
Wat als een medewerker geen beschikbaarheid invult? Als een medewerker geen beschikbaarheid opgeeft, gaat de planner doorgaans uit van volledige beschikbaarheid; in sommige systemen is dit instelbaar als standaard of wordt de medewerker een herinnering gestuurd.
Is beschikbaarheidsopgave verplicht voor vaste medewerkers? Voor medewerkers met een vast uren-contract is er geen verplichting tot beschikbaarheidsopgave, want hun contracturen zijn al bepaald; beschikbaarheidsregistratie is vooral relevant voor oproepkrachten en medewerkers met een variabele werkweek.